روز پرستار چه روزی است؟ روز جهانی پرستار در 1405 | تهران
روز پرستار چه روزی است؟ روز جهانی پرستار در 1405 به زبان ساده
تقریباً هر سال وقتی به دی و اردیبهشت نزدیک میشویم، یک سؤال در گوگل و شبکههای اجتماعی بالا میگیرد: «روز پرستار چه روزی است؟ روز جهانی پرستار در 1405 کی است؟» بعضیها میخواهند برای همکار پرستارشان در بیمارستان پیام تبریک بفرستند، بعضیها دنبال تاریخ دقیقاند تا برای پرستار سالمند یا پرستار کودک در منزلشان در تهران یک هدیه یا پیام آماده کنند، و بعضی هم صرفاً میخواهند بدانند این همه پست و استوری «روز پرستار مبارک» مربوط به کدام تاریخ است.
اگر بخواهیم یک پاسخ کوتاه و مناسب بدهیم، میتوانیم بگوییم:
در سطح جهانی، «روز جهانی پرستار» هر سال در تاریخ ۱۲ مه (۱۲ May) به مناسبت سالروز تولد فلورانس نایتینگل برگزار میشود که در تقویم شمسی معمولاً حوالی ۲۲ اردیبهشت ثبت میشود؛ در سال ۱۴۰۵ نیز روز جهانی پرستار در ۱۲ مه ۲۰۲۶ میلادی خواهد بود که در تقویم ایران تقریباً برابر با ۲۲ اردیبهشت ۱۴۰۵ است.
در ایران، «روز پرستار» روز دیگری است: سالروز ولادت حضرت زینب (س)، یعنی ۵ جمادیالاول در تقویم قمری، که هر سال در تقویم شمسی حدود ۱۰ تا ۱۱ روز جابهجا میشود؛ بنابراین در سال ۱۴۰۵ هم روز پرستار در ایران در ۵ جمادیالاول خواهد بود و تاریخ دقیق شمسیاش را باید در تقویمهای ۱۴۰۵ یا از مراجع رسمی دید.
اما این فقط جواب تقویمی به سؤال «روز پرستار چه روزی است؟ روز جهانی پرستار در 1405» است. برای خانوادهای که در تهران با پرستار سالمند، پرستار کودک یا پرستار بیمار سروکار دارد، یا برای خودِ پرستاری که در شیفت شب بیمارستان، سرم وصل میکند و علائم حیاتی میگیرد، این روزها معنای دیگری هم دارند؛ معنایی که از جنس تجربه و زیستروزمره است، نه فقط عدد روی تقویم.
روز پرستار چه روزی است؟ ریشه روز پرستار در ایران و تفاوت آن با روز جهانی پرستار در 1405
خیلیها در تهران بین «روز پرستار» و «روز جهانی پرستار» گیج میشوند؛ بهویژه وقتی در یک سال، دو بار در شبکهها تبریک میبینند: یکبار در حوالی تولد حضرت زینب (س) و یکبار در اردیبهشت، همزمان با ۱۲ مه. برای اینکه بهتر بفهمیم روز پرستار چه روزی است و چرا دو تاریخ داریم، باید کوتاه به ریشه هر دو نگاه کنیم.
در جهان، «روز جهانی پرستار» (International Nurses Day) به پیشنهاد شورای بینالمللی پرستاران (ICN) در سال ۱۹۷۴، روی ۱۲ مه هر سال تعیین شد؛ یعنی سالروز تولد فلورانس نایتینگل، زنی که بسیاری او را بنیانگذار پرستاری نوین میدانند. هدف از این روز، بیشتر جلب توجه جهانی به نقش پرستاران در سیستمهای سلامت، افزایش آگاهی عمومی و دفاع از حقوق حرفهای و شغلی پرستاران است؛ یک روز صنفی و حرفهای با زبان جهانی.
در ایران، «روز پرستار» مسیر دیگری رفت. بعد از انقلاب و با تقویت نگاه دینی در نمادها، روز ۵ جمادیالاول، سالروز ولادت حضرت زینب کبری (س)، با تصویب مراجع رسمی، بهعنوان روز پرستار نامگذاری شد؛ چون حضرت زینب (س) در روایت مذهبی ما نماد صبر، ایثار و مراقبت از مجروحان و اسیران پس از واقعه کربلاست. در نتیجه، روز پرستار در ایران بیش از آنکه ریشه صنفی داشته باشد، رنگ مذهبی و عاطفی دارد؛ روزی که در مسجد و هیئت و بیمارستان، نام حضرت زینب (س) و زحمت پرستاران در کنار هم شنیده میشود.
بنابراین، وقتی میپرسیم «روز پرستار چه روزی است؟ روز جهانی پرستار در 1405»، در واقع از دو مناسبت حرف میزنیم؛ یکی جهانی و ثابت روی ۱۲ مه (حدود ۲۲ اردیبهشت ۱۴۰۵)، و دیگری ملیـمذهبی که بر اساس ۵ جمادیالاول تنظیم میشود و در تقویم شمسی ۱۴۰۵ باید تاریخ دقیقش را نزدیک آن سال از تقویمهای رسمی ببینیم. هر دو به پرستار مربوطاند، اما از زاویهای متفاوت: یکی از زاویه حرفه و سیستم سلامت، دیگری از زاویه ارزشهای دینی و فرهنگی ما.
روز جهانی پرستار در 1405 چه تاریخی است و در تقویم ایران چگونه نمایش داده میشود؟
همانطور که گفتیم، روز جهانی پرستار هر سال ۱۲ مه (May 12) است. این تاریخ در سال ۱۴۰۵ خورشیدی، مطابق سال ۲۰۲۶ میلادی، همچنان ثابت است؛ چیزی که تغییر میکند فقط معادلش در تقویم شمسی است. بهطور تقریبی، در تقویم ۱۴۰۵، ۱۲ مه ۲۰۲۶ با حدود ۲۲ اردیبهشت ۱۴۰۵ همزمان میشود؛ همانطور که در سالهای قبل هم معمولاً ۱۲ مه حوالی ۲۲ اردیبهشت بوده است.
برای کسانی که در تهران در بیمارستانها، درمانگاهها، یا مراکز خدمات پرستاری کار میکنند، معمولاً در همین حوالی است که پیامکها، بنرهای داخل بیمارستان و استوریها شروع میشود: «روز جهانی پرستار مبارک». در این روز، در بسیاری از کشورهای دنیا، از انگلستان و آمریکا گرفته تا کشورهای آسیایی، مراسمی برای تقدیر از پرستاران برگزار میشود؛ در برخی جاها با محوریت نظام سلامت، در برخی جاها بیشتر نمادین و رسانهای.
در تهران نیز، در سالهای اخیر، بسیاری از بیمارستانهای بزرگ و دانشگاهی – از شمال شهر تا جنوب – سعی کردهاند در روز جهانی پرستار در کنار روز پرستار ایرانی، برنامههایی داشته باشند: نشستهای علمی، معرفی پرستاران نمونه، تقدیر از پرستاران شاغل در بخشهای سخت (اورژانس، ICU، CCU، بخشهای عفونی) و گاهی دعوت از خانوادههایشان. در فضای خدمات پرستاری در منزل هم، شرکتهایی مثل «پاکیزه کاران پارسیان» معمولاً در این ایام به شکلهای مختلف، از پرستاران همکار خود تقدیر میکنند؛ چون بخشی از بار پرستاری شهر، سالهاست از بیمارستانها به منازل منتقل شده است.
بیشتر بخوانید: پرستار سالمند پارکینسونی
روز پرستار در تقویم ۱۴۰۵ شمسی؛ چرا نمیتوانیم از حالا تاریخ دقیقش را بگوییم؟
یک سؤال پرتکرار دیگر در گوگل این است: «روز پرستار ۱۴۰۵ چه روزی است؟» و بسیاری انتظار دارند یک تاریخ شمسی دقیق ببینند؛ مثلاً «فلان روز دی ۱۴۰۵». اما چون روز پرستار در ایران بر اساس تقویم قمری (۵ جمادیالاول) تنظیم شده، این تاریخ شمسی هر سال حدود ۱۰ تا ۱۱ روز جابهجا میشود و برای سال ۱۴۰۵، تا زمانی که تقویمهای رسمی منتشر نشدهاند، اعلام یک تاریخ شمسی قطعی، همیشه همراه با احتمال خطاست.
تقویم قمری بر اساس حرکت ماه است و سال قمری حدود ۱۱ روز کوتاهتر از سال شمسی است؛ برای همین، مناسبتهایی مثل ماه رمضان، محرم، عید قربان و ۵ جمادیالاول، هر سال در تقویم شمسی جلوتر میآیند. ۵ جمادیالاول – که روز پرستار در ایران است – نیز همین الگو را دنبال میکند. در نتیجه، اگر امسال ۵ جمادیالاول مثلاً در اواخر مهر یا اوایل آبان بوده، سال بعد چیزی حدود ۱۰ روز زودتر خواهد بود، و دو سال بعد باز هم جلوتر.
برای برنامهریزیهای دقیق در سال ۱۴۰۵، مثل برگزاری مراسم رسمی یا چاپ تقویم دیواری، باید صبر کرد تا تقویمهای رسمی کشور (مرکز تقویم، مؤسسه ژئوفیزیک دانشگاه تهران، سازمان تبلیغات و...) تاریخ دقیق شمسی معادل ۵ جمادیالاول را اعلام کنند. اما آنچه از حالا میتوان با اطمینان گفت این است که در سال ۱۴۰۵ هم، روز پرستار ایرانی در همان ۵ جمادیالاول قمری خواهد بود؛ یعنی حوالی یکی از ماههای پاییز یا زمستان شمسی، بسته به اینکه در سالهای ۱۴۰۳ و ۱۴۰۴ این تاریخ کجا افتاده است.
اگر برای شما مهم است از الان بدانید که در ۱۴۰۵ دقیقاً چه روزی برای تبریک و برنامهریزی روز پرستار باید آماده باشید، بهترین کار این است که بهجای تکیه بر حدسهای اینترنتی، نزدیک پایان ۱۴۰۴، تقویمهای معتبر سال ۱۴۰۵ را بررسی کنید؛ همانطور که برای برنامهریزی تعطیلات نوروز و سایر مناسبتها این کار را میکنید.
روز پرستار چه روزی است؟ روز جهانی پرستار در 1405 از زاویه یک پرستار تهرانی
تا اینجا، بیشتر درباره تاریخها و تفاوتها حرف زدیم؛ اما سؤال «روز پرستار چه روزی است؟» برای کسی که در تهران واقعاً پرستاری میکند، فقط سؤال تقویمی نیست؛ بیشتر یک سؤال وجودی است: «کِی قرار است کسی بفهمد ما دقیقاً چه میکشیم؟» اگر پای صحبت یک پرستار شاغل در بیمارستان شلوغی در میرداماد، ونک، ولیعصر یا جنوب شهر بنشینید، میبینید که برای خیلی از آنها، روز پرستار یعنی یک شیفت مثل بقیه شیفتها؛ شاید با یک شاخه گل، یک کارت تبریک، یا چند پست اینستاگرامی بیشتر.
واقعیت میدان این است که پرستاران تهرانی، چه در بیمارستان، چه در منزل، در بطن سختترین لحظات زندگی آدمها حاضرند: لحظه تشخیص سرطان، لحظه پس از سکته، شب تب بالای کودک، روزهای آخر یک بیمار در آیسییو، یا دوره فرسایشی نگهداری از سالمند آلزایمری. نقش پرستار در این لحظات، فراتر از تزریق و پانسمان است؛ او گاهی نقش مترجم زبان پزشکی برای خانواده را بازی میکند، گاهی نقش دیوار گریه، گاهی نقش یادآور دارو، گاهی نقش نگهدارنده جسم و روان بیمار تا صبح.
در این فضا، روز جهانی پرستار در ۱۴۰۵ یا روز پرستار ایرانی، اگر فقط به یک پیام تبریک در گروه واتساپ یا یک کیک در استیشن پرستاری محدود شود، شاید برای لحظاتی لبخند بیاورد، اما چیزی در عمق ماجرا را عوض نمیکند. از زاویه یک پرستار تهرانی، این روز زمانی معنای جدیتری میگیرد که در کنار تبریک، واقعاً تغییری – هرچند کوچک – در احترام، شرایط کاری، حجم شیفتها، یا قدردانی خانوادهها و همراهان بیماران دیده شود.
روز پرستار چه روزی است؟ روز جهانی پرستار در 1405 در خانههای تهران با پرستار سالمند و کودک
پرستاری فقط در بیمارستان اتفاق نمیافتد. در سالهای اخیر، بهخصوص بعد از همهگیری کرونا، بخش مهمی از بار مراقبت به خانهها منتقل شده است؛ پرستار سالمند در منزل، پرستار کودک در منزل، پرستار بیمار پس از عمل یا پس از ترخیص از ICU. در تهران، هزاران پرستار و مراقب هر روز صبح در محلههایی از شمال تا جنوب، از درِ خانهها وارد میشوند و در سکوت، مراقبت را در بستر خانه اجرا میکنند؛ بدون یونیفرم رسمی، بدون شیفتنامه، بدون استیشن، اما با همان مسئولیت سنگین.
برای این پرستاران خانگی، سؤال «روز پرستار چه روزی است؟ روز جهانی پرستار در 1405» یک معنای دیگر هم دارد: «آیا خانوادهای که برایش کار میکنم، مرا بهعنوان پرستار میبیند یا فقط نیروی خدماتی؟» در تجربه کار میدانی در پاکیزه کاران پارسیان، بارها پرستارانی را دیدهام که میگفتند: «تنها جایی که فهمیدم روز پرستار است، از استوری دوست پرستارم در بیمارستان بود؛ خانوادهای که برایشان کار میکنم، هیچ اشارهای نکردند.»
اینجا، نقش خانوادهها مطرح میشود. اگر در تهران برای سالمند، کودک یا بیمار خود از پرستار در منزل استفاده میکنید، روز پرستار (بر اساس تقویم ایرانی یا روز جهانی پرستار در اردیبهشت) بهترین فرصت است برای اینکه به او بگویید: «میدانیم کار تو فقط جابهجا کردن و تمیز کردن و غذا دادن نیست؛ میفهمیم که بخشی از آرامش و سلامت عزیزمان، مدیون توست.» این قدردانی لازم نیست حتماً هزینهبر باشد؛ یک پیام دستنویس، چند جمله صادقانه، یک تماس کوتاه، یا حتی تنظیم عادلانهتر شیفت در این ایام، میتواند برای او از هر هدیه مادی سنگینتر باشد.
روز پرستار چه روزی است؟ روز جهانی پرستار در 1405 از دید خانوادههای تهرانی
برای خانوادهای که چند سال است از یک سالمند پوشکی، آلزایمری یا بیمار مزمن در تهران مراقبت میکند، روز پرستار گاهی بیشتر از آنکه «روز دیگری برای تبریک به بقیه» باشد، تلنگری است به خودش: «من خودم هم تا حدی پرستار بودهام.» خیلی از دختران، پسران، همسران و عروسها، بدون اینکه عنوان شغلی پرستار داشته باشند، سالها در نقش پرستار خانگی کار کردهاند؛ شبهایی که خودشان پاهای مادر را ماساژ دادهاند، صبحهایی که برای دومین یا سومین بار لباس را عوض کردهاند، روزهایی که تمام کار و زندگیشان حول دارو و ویزیت و آزمایش چرخیده است.
در چنین شرایطی، پرسش «روز پرستار چه روزی است؟ روز جهانی پرستار در 1405» میتواند یادآور این باشد که شاید خوب است در این روز، کمی هم برای خودتان کاری بکنید؛ حتی اگر شده یک ساعت مرخصی از نقش مراقبت. استفاده از خدمات پرستاری در منزل – حتی برای چند ساعت در هفته – میتواند به شما فرصت استراحت، رسیدگی به کارهای شخصی یا فقط نشستن در یک کافه در ونک، میرداماد یا ولیعصر را بدهد، بدون اینکه احساس گناه کنید.
مراکزی مثل پاکیزه کاران پارسیان در تهران، دقیقاً با همین نگاه سعی میکنند پرستارانی آموزشدیده به خانهها بفرستند؛ نهفقط برای مراقبت از سالمند، که برای اینکه خانواده، بهویژه مراقب اصلی، بتواند نفس بکشد و کیفیت رابطهاش با سالمند خراب نشود. روز پرستار، بهانه خوبی است برای اینکه به این نیاز خودتان هم مشروعیت بدهید و بپذیرید که «مراقبِ مراقب بودن» هم بخشی از نگهداری بهینه است.
مشاوره در مورد هزینه های پرستار
روز پرستار چه روزی است؟ روز جهانی پرستار در 1405 و نقش برندهایی مثل پاکیزه کاران پارسیان
وقتی اسم روز پرستار و روز جهانی پرستار میآید، معمولاً اولین تصویری که در سطح رسانهها دیده میشود، تصویر پرستاران بخشهای بیمارستانی است؛ درحالیکه بخش مهمی از پرستاری مدرن، در بستر خانه و جامعه انجام میشود؛ از ویزیتهای مراقبت در منزل گرفته تا پرستاری سالمند، کودک، بیمار مزمن و حتی خدماتی مثل سرمتراپی، پانسمان زخم و توانبخشی در خانه. در تهران، بخش زیادی از این بار را مراکز خدمات پرستاری و مراقبتی مثل پاکیزه کاران پارسیان بر دوش میکشند.
برای چنین مراکزی، روز پرستار و روز جهانی پرستار در ۱۴۰۵ باید فراتر از یک پست تبریک اینستاگرامی باشد. این روز میتواند فرصتی برای بازنگری در آموزشها، بهبود قراردادها، گوش دادن بیشتر به گلایهها و پیشنهادهای پرستاران، و برنامهریزی برای حمایت اخلاقی و روانی از آنها باشد. مثلاً اختصاص یک جلسه آموزشی اختصاصی در این ایام، بررسی موارد فرسودگی شغلی، یا حتی دادن یک روز مرخصی تشویقی، میتواند نشان دهد که «قدردانی از پرستار» فقط در حرف نیست.
از سوی دیگر، خانوادههایی که از خدمات چنین مراکزی استفاده میکنند، اگر در روز پرستار یا روز جهانی پرستار در ۱۴۰۵، بازخورد مثبتشان را رسمیتر به مرکز منتقل کنند – مثلاً بهصورت یک تشکر کتبی از پرستار مشخص، یا شرکت در نظرسنجیها – به مرکز کمک میکنند پرستاران برتر را بهتر بشناسد و انگیزه آنها را تقویت کند. این چرخه بازخورد، یکی از پایههای واقعی تقویت E-E-A-T (تجربه، تخصص، اعتبار و اعتماد) در هر برندی است که با جان و سلامت مردم سروکار دارد.
صفحات اجتماعی ما
جمعبندی تصمیمساز
اگر بخواهم همه این بحثها را در چند جمله عملی خلاصه کنم، شاید اینطور بگویم:
سؤال «روز پرستار چه روزی است؟ روز جهانی پرستار در 1405 کی است؟» در ظاهر یک سؤال تقویمی است، اما در عمق، از ما میپرسد نسبتمان با پرستاری و پرستاران چیست؛ چه آنهایی که یونیفرم به تن دارند، چه آنهایی که در خانه، بیصدا و بیتابلو، سالهاست نقش پرستار را بازی میکنند.
از نظر تقویمی، میدانیم که روز جهانی پرستار در سال ۱۴۰۵، مثل هر سال، ۱۲ مه (حوالی ۲۲ اردیبهشت ۱۴۰۵) است و روز پرستار در ایران، ۵ جمادیالاول قمری است که تاریخ شمسیاش را باید در تقویمهای رسمی ۱۴۰۵ ببینیم. اما مهمتر از این، شاید این باشد که در این روزها، فارغ از اختلاف تاریخها، لحظهای بایستیم و به این فکر کنیم که:
در بیمارستانی در تهران، پرستاری که کنار تخت عزیز ما ایستاده، چهقدر احساس دیدهشدن میکند؟
پرستار سالمند یا کودک در منزلمان، تا چه حد احساس میکند فقط «نیروی خدماتی» نیست و بخشی از تیم سلامت خانواده ماست؟
و خودِ ما، اگر سالهاست در نقش مراقب خانگی کار کردهایم، آیا اجازه میدهیم گاهی از خودمان هم مراقبت شود؟
اگر در سال ۱۴۰۵، به بهانه روز پرستار و روز جهانی پرستار، حتی یکی از این سه رابطه را – با پرستاران بیمارستان، با پرستار خانگی، یا با خودِ مراقبِ خانگی – کمی انسانیتر، منصفانهتر و مهربانتر کنیم، آنوقت میشود گفت این روز فقط در تقویم نگذشته؛ در زندگی واقعی ما هم ردّی گذاشته است.
در این مسیر، اگر در تهران به این نتیجه برسید که برای مراقبت در خانه به پرستار حرفهای نیاز دارید، همراهکردن خودتان با یک مرکز باتجربه و پاسخگو مثل «پاکیزه کاران پارسیان» میتواند کمک کند هم حق و حرمت پرستار رعایت شود، هم امنیت و آرامش خانواده و سالمند یا کودکتان؛ و شاید در روز پرستار ۱۴۰۵، وقتی میگویید «روزت مبارک»، این جمله از دل تجربهای مشترک و محترمانه بیرون بیاید، نه فقط از سر تعارف.
اگر به دنبال آرامش خیال واقعی هستید و میخواهید تیمی متخصص، دلسوز و گزینششده را در کنار خود داشته باشید، پیشنهاد ما شرکت خدمات پرستاری پارسیان است.
